“Avrupa Troykası” olarak bilinen üç Avrupa ülkesi, 2015 yılında imzalanan nükleer mutabakat kapsamındaki “snapback mekanizması”nı devreye almayı tartışıyor. Bu düzenek, İran’ın yükümlülüklerini ihlal etmesi durumunda BM yaptırımlarının otomatik olarak yine yürürlüğe girmesini öngörüyor.
Garibabadi, İran’ın bu süreci dikkatle izlediğini belirterek, “Avrupalı muhataplarımıza net bir halde ilettik: Şayet bu adım atılırsa, UAEA ile kurduğumuz yapan münasebetler önemli ziyan görür ve büyük olasılıkla büsbütün sona erer” tabirlerini kullandı.
İran ile UAEA arasındaki iş birliği, 2015’te yürürlüğe giren Kapsamlı Ortak Hareket Planı (KOEP) çerçevesinde şekillenmişti. Birebir muahede kapsamında İran’a yönelik memleketler arası yaptırımlar da askıya alınmıştı.
Öte yandan İran Atom Enerjisi Kurumu Lideri Muhammed İslami de yaptığı açıklamada, ülkesinin nükleer faaliyetlerinin bilimsel ve kalkınma gayeleri doğrultusunda sürdürüleceğini vurguladı. İslami, UAEA ile iş birliğinin ise İran Parlamentosu’nun onayladığı yasalar çerçevesinde yürütüleceğini kaydetti.
Cenevre’de geçtiğimiz salı günü düzenlenen toplantıda, Avrupa Troykası ile İranlı yetkililer ortasında nükleer program üzerine diplomatik temaslar tekrar başlatılmıştı. Lakin toplantıdan somut bir ilerleme çıkmadığı bildirildi.
Snapback sisteminin devreye alınabileceği tarihin yaklaşması, Tahran idaresinin telaffuzlarını sertleştirmesine neden olurken, İranlı yetkililer daha evvel de bu tarafta bir adımın “ciddi sonuçlar” doğuracağı ihtarında bulunmuştu.