Avrupa Birliği ve NATO, Grönland konusunda sessiz kalacak. Danimarka’nın talebi üzerine bu iki kurum, Donald Trump’ın Kuzey Kutbu’nu ele geçirme tehditlerine karşı rastgele bir reaksiyon göstermeme kararı aldı.
Trump’ın agresif talepleriyle başa çıkmakta kararsız kalan Danimarka ve başka AB ülkeleri, reaksiyonsuz kalarak vakit kazanmaya çalışıyor.
NATO ve AB ile yakın işbirliği içinde hareket eden Danimarka, bu yaklaşımı çatışmadan kaçınma isteğiyle şekillendirdi.
‘TEPKİ VERMEZSEK, TAHMİNEN DİKKATİ DAĞILIR’
Başlangıçta, Trump’ın Grönland konusundaki açıklamalarının, bölge üzerindeki tesirini artırmak için bir taktik olduğu düşünülmüştü.
Ancak Trump ve Danimarka Başbakan’ın hararetli konuşmasından sonra Danimarka, AB ve NATO yetkilileri, Trump’a açıkça meydan okumanın krizi derinleştireceğine inanarak kamuoyundaki tartışmaları minimum seviyede tutmayı tercih ediyor.
AB’li bir yetkili, Trump’a karşı reaksiyonsuz bir yaklaşımın en inançlı yol olduğunu belirtti. Yetkili, “Muhtemelen Trump öteki bir mevzuya dikkatini verir ve bu sorun unutulur” dedi.
AB’den üst seviye bir öbür yetkili ise, “Saldırganlığa, saldırganlıkla karşılık veren bir yaklaşımın yararlı olmadığını düşünüyoruz. Lakin temel prensiplerimiz olan ulusal egemenlik ve toprak bütünlüğünün korunması gerekliliği üzerinde duruyoruz” tabirlerini kullandı.
Danimarka’nın komşularıyla yapılan görüşmelerde de Grönland sorunu gündeme geldi, lakin ortak bir bildiri yayımlanmadı.
Trump’ın açıklamaları sorulduğunda NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, “Trump birçok sefer haklı çıktı. Kendisiyle diyalog kurmamız gerekiyor” dedi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Avrupa Konseyi Başkanı António Costa ise bu mevzuda şimdi kamuoyuna bir açıklama yapmadı.
AB’nin dış siyaset sorumlusu Kaja Kallas ise, “Grönland’ı pazarlık konusu yapmıyoruz. Üye devletimiz Danimarka’yı destekliyoruz” diyerek birlik içinde kalma bildirisi verdi.
DANİMARKA KRİZ MODUNDA
Danimarkalı yetkililer, durumlarını “kriz modu” olarak tanımladı. Trump’ın geçtiğimiz hafta Başbakan Mette Frederiksen ile yaptığı sert telefon görüşmesi bu durumu tetikledi.
Danimarkayı yüksek tarifeler ve gümrük vergileriyle tehdit eden Trump, Grönland’ı askeri güçle alabileceğinin imasını da yaptı.
Hafta sonu yaptığı açıklamada, “Grönland’ı alacağım” diyen Trump, adanın köpeklerin çektiği kızaklarla korunduğunu söyleyerek alay etti.
Grönland, Danimarka Krallığı’nın özerk idareli bir modülü olmasının yanı sıra ABD’nin bölgede en büyük askeri varlığa sahip olduğu stratejik bir nokta.
NATO aracılığıyla ABD, Danimarka ile karşılıklı savunma muahedesine sahip. Tıpkı vakitte, AB’nin kurucu antlaşmasında da emsal bir savunma unsuru bulunuyor.