İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa topraklarında duyulmamış bir askeri talimat, bugün dünya gündemine bomba üzere düştü. Danimarka Krallığı, stratejik kıymete sahip özerk bölgesi Grönland’a yönelik muhtemel bir ABD müdahalesi durumunda, ordusuna “merkezi hükümetten talimat beklemeksizin savunmaya geçme” yetkisi verdi.
EN RADİKAL TEDBİRLER ALINDI
Danimarka’nın önde gelen medya kuruluşu Berlingske tarafından sızdırılan dokümanlara nazaran, Danimarka ordusu için hazırlanan savunma protokolü en radikal düzeye çekildi. Karara nazaran, ulusal topraklara yönelik bir atak durumunda, resmi bir savaş ilanı olmasa dahi ordu savunma harekatına başlayacak. Askerler, düşman tarafından esir alınan yahut etkisiz hale getirilen üst seviye yetkililerden gelecek “teslim ol” buyruklarını muhakkak dinlemeyecek. Bu karar, müttefik iki NATO üyesi olan Danimarka ve ABD ortasındaki tansiyonu hiç olmadığı kadar su yüzüne çıkardı.
AVRUPA BİRLİĞİ DANİMARKA’NIN ARKASINDA
Krizi tetikleyen ise ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland üzerindeki ısrarlı açıklamaları oldu. Trump, adada artan Rus ve Çin varlığını münasebet göstererek, “Ulusal güvenliğimiz için Grönland’a muhtaçlığımız var” sözlerini kullanmıştı. Washington’un bu “satın alma” yahut “kontrol altına alma” iştahı, Avrupa Birliği’nde sert karşılık buldu. Brüksel, Danimarka’nın ardında dev bir blok olarak duruyor.
Antonio Costa (AB Konseyi Başkanı): “Grönland halkına aittir. Danimarka ve Grönland olmadan hiçbir karar alınamaz!”
Ursula von der Leyen (AB Komisyonu Başkanı): Trump’a üstü kapalı lakin sert bir bildiri göndererek, “Hukuk, güçten daha güçlüdür” vurgusu yaptı.
GRÖNLAND NEDEN BU KADAR KIYMETLİ?
Buzulların altındaki devasa maden rezervleri, az toprak elementleri ve eriyen buzlarla açılan yeni ticaret rotaları Grönland’ı 21. yüzyılın en kritik stratejik noktası haline getirdi. Danimarka’nın bu “askeri alarm” düzeyi, Avrupa’nın artık kendi toprak bütünlüğü konusunda müttefiki ABD’ye bile taviz vermeyeceğinin en somut göstergesi olarak yorumlanıyor.
Savaş ateşleri bu sefer Kuzey’in soğuk sularında mı yanacak? Gelişmeleri takip etmeye devam edeceğiz.
