Yapılan hesaplamalar, kara delikten çıkan mevcut güç akışının, Star Wars evrenindeki Mevt Yıldızı’nın (Death Star) üretebileceği güçten en az bir trilyon, muhtemelen 100 trilyona kadar kat fazla olduğunu gösteriyor. Bu harika olayın, bir yıldızın kara deliğe fazla yaklaşarak parçalanmasıyla başlayan bir “gelgit bozulma olayı” (tidal disruption event – TDE) sonucu meydana geldiği belirtiliyor.
Daily Mail’in haberine nazaran; süreç 2018 yılında, Dünya’dan 665 milyon ışık yılı uzaklıktaki bir galakside bulunan kara deliğin küçük bir yıldızı parçalamasıyla başladı. Bu cins olaylar gökbilimciler için büsbütün yabancı değil; yıldızlar bazen kara deliklerin güçlü kütleçekimi nedeniyle ‘spagettileşme’ ismi verilen çok uzama ve incelme süreciyle parçalanabiliyor. Lakin bu olayda sıra dışı olan, kara deliğin yıldızı yuttuktan yıllar sonra bu kadar güçlü enerji yaymaya başlaması.
Araştırmacılar, katliamdan yaklaşık üç yıl sonra kara deliğin gökyüzünde radyo dalgaları formunda büyük ölçüde güç yaymaya başladığını belirtiyor. Son çalışmada, yayılan gücün son birkaç yılda keskin biçimde artmaya devam ettiği ve birinci tespit edildiği vakte kıyasla artık 50 kat daha parlak olduğu gösterildi. Üstelik grup, radyo dalgalarının oluşturduğu akışın önümüzdeki yıl tepe yapmadan evvel katlanarak artmaya devam edebileceğini öngörüyor.
Çalışmaya liderlik eden Oregon Üniversitesi’nden astrofizikçi Yvette Cendes, bu durumun son derece alışılmadık olduğunu söyledi. Cendes, bu kadar uzun mühlet boyunca bu halde artış gösteren öbür bir olaya örnek vermenin güç olduğunu belirtti. Olay resmi olarak AT2018hyz ismiyle anılsa da grup kendi ortasında “Jetty McJetface” lakabını kullanıyor.
Araştırmacılar, kara delikten çıkan güç ölçüsünü hesapladıklarında, bunun bir gama ışını patlamasıyla kıyaslanabilecek seviyede olduğunu ve kainatta şimdiye kadar tespit edilen en güçlü tekil olaylar ortasında yer alabileceğini belirledi. Gökbilimciler kara delikleri ekseriyetle ‘dağınık yiyiciler’ olarak tanımlıyor; zira yutulan hususun bir kısmı bazen tekrar uzaya savruluyor. Lakin bu cins dışa akışlar olağanda süratli gelişirken, bu olayda yıllar sonra birdenbire başlaması bilim insanlarını şaşırttı.
Ekip, önümüzdeki yıllarda da bu objeyi izlemeye devam etmeyi planlıyor. Daha evvel 2022 yılında, olayın alışılmadık bir seyir izlediğini birinci defa duyurduklarında, Harvard Üniversitesi’nden ortak müellif Edo Berger de birinci üç yıl radyo dalgalarında sessizlik yaşandığını, fakat sonrasında olayın şimdiye kadar gözlenen en parlak radyo kaynaklı TDE’lerden birine dönüştüğünü belirtmişti. Son bulgular ise Astrophysical Journal mecmuasında yayımlandı.
