{"id":33461,"date":"2025-05-02T01:12:12","date_gmt":"2025-05-02T01:12:12","guid":{"rendered":"https:\/\/ikimisli.tr\/?p=33461"},"modified":"2025-05-02T01:12:12","modified_gmt":"2025-05-02T01:12:12","slug":"amerikan-medyasi-duyurdu-bilim-insanlari-alarma-gecti-bir-pandemiye-hic-bu-kadar-yakin-olmamistik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/2025\/05\/02\/amerikan-medyasi-duyurdu-bilim-insanlari-alarma-gecti-bir-pandemiye-hic-bu-kadar-yakin-olmamistik\/","title":{"rendered":"Amerikan medyas\u0131 duyurdu, bilim insanlar\u0131 alarma ge\u00e7ti: Bir pandemiye hi\u00e7 bu kadar yak\u0131n olmam\u0131\u015ft\u0131k"},"content":{"rendered":"<p>H5N1 vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn D1.1 versiyonunun, insanlarda daha kolay \u00e7o\u011falmas\u0131na imkan tan\u0131yan bir mutasyon i\u00e7erdi\u011fi vurgulan\u0131yor.<\/p>\n<p>polskieradio&#8217;nun haberine nazaran D.1 mutasyonlu H5N1 ku\u015f gribi vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn, be\u015ferler i\u00e7in \u00f6l\u00fcmc\u00fcl oldu\u011fu belirtiliyor. Bu y\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda Louisiana\u2019da, kelam konusu mutasyona sahip 65 ya\u015f\u0131ndaki bir adam ku\u015f gribinden hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Kanada\u2019da ise, ku\u015f gribinin bu varyant\u0131na yakalanan bir gen\u00e7 a\u011f\u0131r formda hastaneye kald\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p><b>Vir\u00fcs inekler ortas\u0131nda yay\u0131lmaya devam ederse \u00f6nemli bir sorun olabilir<\/b><\/p>\n<p>Bilim insanlar\u0131, yeni bir mutasyon konusunda kayg\u0131lar\u0131n\u0131 lisana getiriyor. \u0130mm\u00fcnolog ve eski federal s\u0131hhat vazifelisi Rick Bright, Fortune\u2019a yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, \u201cE\u011fer bu vir\u00fcs inekler ortas\u0131nda yay\u0131lmaya devam eder ve daha fazla insan\u0131 enfekte ederse, bu \u00f6nemli bir sorun olabilir,\u201d formunda ikazda bulundu.<\/p>\n<p>Bright, &#8220;E\u011fer bu vir\u00fcs insanlara bula\u015f\u0131rsa, \u015fu ana kadar s\u0131\u011f\u0131rlarda g\u00f6r\u00fclen B3.13 mutasyonundan \u00e7ok daha \u00f6nemli hastal\u0131klara yol a\u00e7abilir,&#8221; diyerek ihtarda bulundu. Ayr\u0131yeten, &#8220;Ku\u015f gribi vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn neden oldu\u011fu bir pandemiye daha evvel hi\u00e7 bu kadar yakla\u015fmam\u0131\u015ft\u0131k,&#8221; s\u00f6z\u00fcn\u00fc kulland\u0131. \u0130mm\u00fcnolog, &#8220;Bunu \u00f6nlemek yahut tesirlerini azaltmak i\u00e7in elimizden gelen her \u015feyi yapm\u0131yoruz,&#8221; halinde de d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtti.<\/p>\n<div>\n<p>D1.1 genotipi, Kuzey Amerika\u2019daki yabani ku\u015flarda, memelilerde ve k\u00fcmes hayvanlar\u0131nda tespit edildi\u011fi i\u00e7in, hastal\u0131\u011f\u0131n ineklere de yay\u0131lmas\u0131 bilim insanlar\u0131 i\u00e7in \u015fa\u015f\u0131rtan de\u011fil. Fakat virologlara nazaran, Nevada\u2019daki s\u00fct s\u0131\u011f\u0131rc\u0131l\u0131\u011f\u0131 s\u00fcr\u00fclerinde yeni bir mutasyonun tespiti, ku\u015f gribinin yay\u0131lmas\u0131nda bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 niteli\u011fi ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ikimisli.tr\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/amerikan-medyasi-duyurdu-bilim-insanlari-alarma-gecti-bir-pandemiye-hic-bu-kadar-yakin-olmamistik-ZuHaULGi.jpg\"\/><\/p>\n<p><b>\u00dcst seviye kamu s\u0131hhati yetkililerine talimat verildi<\/b><\/p>\n<p>ABD Ulusal S\u0131hhat Enstit\u00fcleri eski m\u00fcd\u00fcr\u00fc ve veteriner hekim Juergen Richt, Fortune mecmuas\u0131na verdi\u011fi r\u00f6portajda, D1.1\u2019in be\u015ferler i\u00e7in daha vir\u00fclan oldu\u011fu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, bunun halk s\u0131hhati a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha b\u00fcy\u00fck bir risk olu\u015fturabilece\u011fini belirtti.<\/p>\n<p>Olas\u0131 bir pandemiyle gayret, yeni ABD liderinin alaca\u011f\u0131 kararlarla daha da zorla\u015fabilir. Wall Street Journal\u2019\u0131n haberine nazaran, Trump idaresi, ABD S\u0131hhat ve Toplumsal Hizmetler Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019nda (HHS) binlerce \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 i\u015ften \u00e7\u0131karmay\u0131 planl\u0131yor. \u00dcst seviye kamu s\u0131hhati yetkililerine, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 rollerinin k\u0131ymetine nazaran s\u0131ralamalar\u0131 talimat\u0131 verildi\u011fi bildirildi.<\/p>\n<p>Epidemiyologlar, bu kesintiler ve i\u015ften \u00e7\u0131karmalar\u0131n ku\u015f gribi salg\u0131nlar\u0131n\u0131n izlenmesini ve yeni ila\u00e7lar\u0131n geli\u015ftirilmesini zorla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131ndan kayg\u0131 ediyor. Hastal\u0131k Denetim ve Tedbire Merkezleri\u2019ne (CDC) nazaran, H5N1 vir\u00fcs\u00fc ABD\u2019de 959 s\u00fct \u00e7iftli\u011fini enfekte etti ve 156 milyon k\u00fcmes hayvan\u0131n\u0131n vefat\u0131na yol a\u00e7t\u0131. Bu durum, ABD\u2019de arz problemi nedeniyle yumurta fiyatlar\u0131n\u0131n rekor d\u00fczeylere \u00e7\u0131kmas\u0131na neden oldu.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ikimisli.tr\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/amerikan-medyasi-duyurdu-bilim-insanlari-alarma-gecti-bir-pandemiye-hic-bu-kadar-yakin-olmamistik-dCcZTO4i.jpg\"\/><\/p>\n<p><b>Ku\u015f gribinden korunmak i\u00e7in alabilece\u011finiz tedbirler neler?<\/b><\/p>\n<p><strong>Hijyen Kurallar\u0131na Uyun:<\/strong><\/p>\n<p>Eller s\u0131k s\u0131k sabun ve suyla y\u0131kanmal\u0131d\u0131r, bilhassa k\u00fcmes hayvanlar\u0131yla yahut yabani ku\u015flarla temas ettikten sonra.<br \/>E\u011fer ellerde kir yahut d\u0131\u015fk\u0131 varsa, alkol bazl\u0131 el dezenfektanlar\u0131 da kullan\u0131labilir.<br \/>Evcil ku\u015flar\u0131n bak\u0131m\u0131n\u0131 yaparken tek kullan\u0131ml\u0131k eldivenler kullanmak yararl\u0131 olabilir.<\/p>\n<p><strong>Hayvanlarla Temas Edilmemeli:<\/strong><\/p>\n<p>K\u00fcmes hayvanlar\u0131 yahut yabani ku\u015flar ile temas\u0131 s\u0131n\u0131rlay\u0131n. Bilhassa meyyit ku\u015flara ve hastal\u0131kl\u0131 hayvanlara yakla\u015fmaktan ka\u00e7\u0131n\u0131n.<br \/>Yabani ku\u015flar\u0131n, bilhassa g\u00f6\u00e7men ku\u015flar\u0131n a\u011f\u0131r oldu\u011fu alanlardan uzak durun.<\/p>\n<p><strong>Koruyucu Giysiler Giyin:<\/strong><\/p>\n<p>Ku\u015f gribinin yayg\u0131n oldu\u011fu b\u00f6lgelerde \u00e7al\u0131\u015fanlar, g\u00f6zetici k\u0131yafetler (maskeler, eldivenler, g\u00f6zl\u00fckler) giymeli.<br \/>\u00c7iftliklerde yahut ku\u015flarla \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken \u00f6zel esirgeyici giysiler kullanmak, vir\u00fcs\u00fcn bula\u015fmas\u0131n\u0131 engellemeye yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n<p><strong>Etkili A\u015f\u0131lar:<\/strong><\/p>\n<p>Ku\u015f gribine kar\u015f\u0131 a\u015f\u0131lanm\u0131\u015fsan\u0131z, hastal\u0131\u011fa yakalanma riskiniz k\u0131ymetli \u00f6l\u00e7\u00fcde azal\u0131r. Bunun i\u00e7in s\u0131hhat otoriteleri taraf\u0131ndan \u00f6nerilen a\u015f\u0131lar\u0131 almak de\u011ferlidir.<br \/>K\u00fcmes hayvanlar\u0131 i\u00e7in de a\u015f\u0131lama yap\u0131lmas\u0131, hastal\u0131\u011f\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131 engellemeye yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n<p><strong>Enfekte Hayvanlardan Ka\u00e7\u0131n\u0131n:<\/strong><\/p>\n<p>E\u011fer ku\u015flar ortas\u0131nda hastal\u0131k belirtisi g\u00f6zlemlenirse, bu ku\u015flardan uzak durulmal\u0131 ve bu durum yetkililere bildirilmelidir. Enfekte ku\u015flar s\u00fcratle karantina alt\u0131na al\u0131nmal\u0131 ve tedavi edilmelidir.<\/p>\n<p><strong>Yumurta ve Etin Pi\u015firilmesi:<\/strong><\/p>\n<p>Ku\u015f gribi vir\u00fcs\u00fc, pi\u015firme s\u00fcreci s\u0131ras\u0131nda \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcnden, tavuk eti ve yumurta \u00fczere eserlerin uygunca pi\u015firilmesi gerekir. \u00c7i\u011f yahut az pi\u015fmi\u015f tavuk eti ve yumurta t\u00fcketiminden ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Yerel S\u0131hhat Otoritelerinin Talimatlar\u0131na Uyma:<\/strong><\/p>\n<p>Yerel s\u0131hhat ve tar\u0131m otoriteleri taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan ihtarlar ve tavsiyelere dikkat edilmelidir. Bilhassa vir\u00fcs\u00fcn yayg\u0131n oldu\u011fu b\u00f6lgelerde ek tedbirler al\u0131nmas\u0131 gerekebilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nevada\u2019daki bir s\u00fct s\u0131\u011f\u0131r\u0131 s\u00fcr\u00fcs\u00fcnde, daha evvel ineklerde g\u00f6r\u00fclmeyen yeni bir ku\u015f gribi (H5N1) D1.1 varyant\u0131 tespit edildi. Amerikan medyas\u0131n\u0131n bildirdi\u011fine nazaran, bu durum virologlar\u0131 ve bilim insanlar\u0131n\u0131 alarma ge\u00e7irdi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":33462,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[795,109,747,150,905],"class_list":["post-33461","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-insanlar","tag-kus","tag-kus-gribi","tag-saglik","tag-virus"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33461","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=33461"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33461\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33465,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33461\/revisions\/33465"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/33462"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=33461"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=33461"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=33461"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}