{"id":47016,"date":"2025-06-16T05:12:06","date_gmt":"2025-06-16T05:12:06","guid":{"rendered":"https:\/\/ikimisli.tr\/?p=47016"},"modified":"2025-06-16T05:12:06","modified_gmt":"2025-06-16T05:12:06","slug":"nasanin-gizem-avi-evrenin-en-renkli-3d-haritasi-geliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/2025\/06\/16\/nasanin-gizem-avi-evrenin-en-renkli-3d-haritasi-geliyor\/","title":{"rendered":"NASA\u2019n\u0131n gizem av\u0131: Evrenin en renkli 3D haritas\u0131 geliyor!"},"content":{"rendered":"<p>SPHEREx, 28 \u015eubat Cuma g\u00fcn\u00fc uzaya f\u0131rlat\u0131lacak ve \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki iki y\u0131l boyunca g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc d\u00f6rt sefer tarayacak. Misyonun sonunda, g\u00f6ky\u00fcz\u00fcndeki her nokta 102 farkl\u0131 k\u0131z\u0131l\u00f6tesi renk tonuyla kaydedilmi\u015f olacak.<\/p>\n<p>NASA&#8217;n\u0131n Jet Propulsion Laboratory&#8217;den astrofizik\u00e7i ve SPHEREx proje bilimcisi Olivier Dore, g\u00f6ky\u00fcz\u00fcndeki her \u015feyi inceleyeceklerini s\u00f6yleyerek, \u201cHer pikselin spektrumunu \u00f6l\u00e7ece\u011fiz. Gezegenler, y\u0131ld\u0131zlar, galaksiler ve kuyruklu y\u0131ld\u0131zlar dahil olmak \u00fczere her \u00e7e\u015fit objeyi tahlil edece\u011fiz\u201d dedi. <\/p>\n<p>SPHEREx&#8217;in \u00fc\u00e7 ana gayesinin bulundu\u011fu bildirildi. B\u00fcy\u00fck Patlama&#8217;dan \u00e7abucak sonra cihan\u0131n nas\u0131l g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ara\u015ft\u0131rmak, t\u00fcm galaksilerden yay\u0131lan \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 haritalayarak kainattaki \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n toplam \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc \u00f6l\u00e7mek ve Samanyolu&#8217;ndaki su ile hayat i\u00e7in kritik ba\u015fka elementlerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemek. Bu ama\u00e7lara ula\u015fmak i\u00e7in SPHEREx, kozmostaki \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n spektrumlar\u0131n\u0131 tahlil edecek ve \u0131\u015f\u0131k kayna\u011f\u0131n\u0131n uzakl\u0131\u011f\u0131na ve hareket taraf\u0131na dair bilgiler sunacak.<\/p>\n<p><b>450 M\u0130LYON GALAKS\u0130N\u0130N HAR\u0130TASI \u00c7IKARILACAK<\/b><\/p>\n<p>SPHEREx&#8217;in sonunda olu\u015fturaca\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 boyutlu (3D) harita, 450 milyon galaksinin izafi pozisyonlar\u0131n\u0131 i\u00e7erecek. Bu datalar, kozmosun erken periyodunda ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen kozmik enflasyon teorilerini test etmek i\u00e7in kullan\u0131lacak.<\/p>\n<p>SPHEREx ayr\u0131yeten kozmosun ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana yay\u0131lan t\u00fcm \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 hesaplamak emeliyle kullan\u0131lacak. Bilgiler, \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n nereden geldi\u011fini, ne vakit yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve vakit i\u00e7inde nas\u0131l de\u011fi\u015fti\u011fini anlamaya yard\u0131mc\u0131 olacak.<\/p>\n<p>SPHEREx, Samanyolu\u2019ndaki su buzu, karbondioksit ve karbonmonoksit \u00fczere hayat i\u00e7in kritik bile\u015fenleri ara\u015ft\u0131rarak, potansiyel olarak ya\u015fanabilir gezegenlerin olu\u015fum \u015fartlar\u0131n\u0131 ayd\u0131nlatacak.<\/p>\n<p>Bu elementlerin molek\u00fcler bulutlardaki varl\u0131\u011f\u0131, bu bile\u015fenlerin gen\u00e7 gezegenlere ta\u015f\u0131nma m\u00fcmk\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc art\u0131r\u0131yor. SPHEREx\u2019in toplad\u0131\u011f\u0131 bilgiler, James Webb Uzay Teleskobu (JWST) \u00fczere daha dar lakin derin g\u00f6r\u00fc\u015f yetene\u011fine sahip g\u00f6zlemevleri ile birle\u015ftirilerek bilim be\u015ferlerine daha kapsaml\u0131 tahlil f\u0131rsat\u0131 sunacak. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NASA, SPHEREx misyonuyla t\u00fcm g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc 102 farkl\u0131 k\u0131z\u0131l\u00f6tesi renk tonuyla tarayarak kozmosun en detayl\u0131 3D haritas\u0131n\u0131 olu\u015fturacak. Bu ihtilal niteli\u011findeki proje, g\u00f6k cisimlerinin bile\u015fimini ve uzakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tahlil ederek cihan\u0131n bilinmeyen s\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karacak.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":47017,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[6776,6775],"class_list":["post-47016","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-isigi","tag-spherex"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47016","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47016"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47016\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":47018,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47016\/revisions\/47018"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47017"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47016"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47016"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikimisli.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47016"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}