Cengiz Holding’e bağlı Eti Bakır’ın Sinop’un Boyabat ilçesindeki bakır madeni projesine ait son ÇED raporu açıklandı. ÇED olumlu raporu verilen Eti Bakır, Boyabat’tan çıkaracağı bakırdan 30 yılda 190 milyar TL (güncel kurla 4.3 milyar dolar) kazanacak. İktidara yakın iş insanı Mehmet Cengiz, ihaleyi sadece 3.5 milyar TL’ye almıştı.
177 bin ons altın / 279 bin ton da çinko var / 1 milyon 220 bin ton bakır
Projenin son ÇED raporuna nazaran Eti Bakır, bölgede 224 bin 895 ağaç kesecek.
Şirket, Boyabat’a 8 milyar 467 milyon TL’lik yatırım yapacak, karşılığında eşi benzerine az rastlanan meblağda, 190 milyar 147 milyon 790 bin TL kâr elde edecek.
KÂRI DAHA DA ARTACAK
ÇED raporunda 30 yılın sonunda Boyabat’ta bakır üretmek için yapılacak projenin maliyeti 79 milyar 852 milyon TL olurken elde edilecek gelirin ise 270 milyar TL’ye ulaşacağı varsayım ediliyor.
60 MİLYON TON
ÇED raporunda bakırın Londra Metal Borsası’ndaki son 3 aylık satış ortalamasının 9 bin 734 dolar olduğu belirtildi. Şirketin 30 yılda 60 milyon ton bakır üreteceği varsayım edilerek kâr hesaplaması yapıldı. Bakır fiyatları bugünlerde, arz açığı telaşlarıyla 16 bin dolara yakın düzeyde süreç görüyor. ÇED raporunda yer alan hassaslık tahliline nazaran bakırın satış fiyatlarındaki yüzde 20’lik artış, 270 milyar TL olarak iddia edilen gelirleri 370 milyar 311 milyon TL’ye kadar yükseltebilir. ÇED raporunda projenin başa baş noktasının birinci yıl olacağı ve şirketin yaptığı yatırımın karşılığını çabucak almaya başlayarak kâr elde edeceği öngörüsü yer aldı.
Devletin hakkı devede kulak
Cengiz Holding’e bağlı Eti Bakır, Sinop’un Boyabat ilçesindeki bakır madeni projesinden 190 milyar liraya yakın kâr elde edecekken, projede devlet hakkı 12 milyar 656 milyon TL’de kalacak. Şirket, bakır üretimiyle 54 milyar 326 milyon TL vergi ödeyecek. Üretimde patlatma prosedürü kullanılacak.
ÇED raporunda Boyabat’taki bakır madeninin 30 yılda ulusal gelire 317 milyar liralık katkı sağlayacağı öne sürüldü. Proje kapsamında ÇED alanı 896.56 hektar olarak tespit edildi. 2026 ve 2027’nin arazi hazırlama ve inşaat etabı olması beklenirken 2028’de ise bakır projesinin işletmeye alınacağı kestirim ediliyor.
RAKİPSİZ OLARAK İHALEYE GİRDİ, ALDI
CHP Genel Lider Yardımcısı Deniz Yavuzyılmaz, Boyabat’taki bakır madeni projesinin adrese teslim ihaleyle Cengiz Holding’e verildiğini belirtti. “Son yılların en büyük soygunu” diyen Yavuzyılmaz, ihale bedeliyle rezervin piyasa pahası ortasındaki farkın 130 kattan fazla olduğuna dikkat çekti. Şartnamede ihaleye girecek firmanın “izabe tesisi”ne sahip olması kararı vardı. “Bakırı zenginleştiren bu tesis, yalnızca Cengiz Holding’de var. Samsun’daki bu tesisi de devletten özelleştirmeyle almıştı.
Boyabat Etraf Derneği, Boyabat Etraf Platformu ve bölge sakinleri madenin yaratağı etraf tahribatına karşı. Çevresel zararın yanı sıra bölgedeki çeltik üretimi de ziyan görecek.
Maden açılınca bir daha buraları göremeyeceksiniz
Bakır madeni açılınca Boyabat, bir daha geri dönülemeyecek bir etraf felaketi ile karşılaşacak. Boyabat’ta yetişen ziraî eserler, başta pirinç olmak üzere ziyan görecek. Su kaynakları ziyan görecek. 897.87 hektarlık bir alanı kapsayacak proje alanında toplam 224 bin 895 ağacın kesilmesi öngörülüyor. Bu alan, futbol alanına çevrildiğinde yaklaşık 1.263 alana denk geliyor. ÇED raporunda, maden alanının ormanlık alan, tarım yeri ve fundalık bölgelerden oluştuğu vurgulanıyor.
